3 min di lettura
Kalkan ne zaman tutulur, yasal boyu kaç cm?
Kataloğumuzda yalnızca iki denizde kayıtlı: Karadeniz ve Marmara. Verimli aylarının tam ortasına iki aylık bir yasak düşüyor.
Kalkan (Scophthalmus maximus) kataloğumuzda iki denizde kayıtlı: Karadeniz ve Marmara. Kayıtlı yerel adlarından biri zaten “Karadeniz kalkanı”. Tebliğ bu türe üç sınırı birden koyuyor — boy, miktar ve dönem.
Hangi denizlerde kayıtlı?
Deniz bazlı av verimiz iki satırdan ibaret: Karadeniz ve Marmara. Ege ve Akdeniz için kalkan kaydımız yok — bu, orada hiç bulunmadığı anlamına gelmiyor; doğrulanmış verimizin oraya uzanmadığı anlamına geliyor.
Saha düzeyinde bir liste de veremiyoruz: bu türün adı hiçbir kıyı merasının notlarında geçmiyor. Karadeniz kıyısında 392, Marmara’da 398 av sahası kayıtlı; ama bu sayılar o denizin toplamı, kalkana ait bir seçki değil.
Kayıtlı yaşam alanı kumlu derinlik — ve kataloğumuzda bu yaşam alanıyla kayıtlı tek tür kalkan. Takım da buna göre kuruluyor.
Verimli aylar ve yasağın kestiği yer
Verimli ay verisi iki denizde de kayıtlı ve ikisi aynı değil. Kapalı dönem 15 Nisan – 15 Haziran, yani tam da bu ayların üzerine oturuyor:
| Deniz | Verimli aylar | Yasak dışında kalanlar |
|---|---|---|
| Karadeniz | Kasım – Ocak, Mart – Haziran | Kasım, Aralık, Ocak, Mart |
| Marmara | Şubat – Mayıs, Ekim – Aralık | Şubat, Mart, Ekim, Kasım, Aralık |
Karadeniz’de yedi verimli aydan mayıs tamamen, nisan ile haziran yarı yarıya yasağın içinde kalıyor. Marmara’da mayıs tamamen kapalı, nisanın ise yalnızca ilk yarısı kullanılabilir.
Yani iki denizde de kullanılabilir sezon sonbahar sonundan ilkbahar ortasına uzanıyor; mayıs her iki denizde de tamamen dışarıda. Karadeniz’de haziranın ikinci yarısı yeniden açılıyor, Marmara kaydında haziran zaten verimli değil. Temmuz, ağustos ve eylül ise iki denizin hiçbirinde verimli işaretli değil.
Yem ve teknik
Kayıtlı iki teknik var ve iki denizde de aynı: dip ve surf. İkisi de kumlu zeminde duran bir balığı hedefliyor.
- Doğal yem — hamsi, istavrit ve mezgit. Her iki denizde de aynı üçlü kayıtlı.
- Bölgesel destek — Karadeniz’de hamsi ve çaça; Marmara’da hamsi, istavrit ve karides.
- Sahte yem — tek kayıt var: büyük dip silikonu.
Doğal yemlerin üçü de kataloğumuzda kendi sayfası olan av hedefi türler — yani kalkanı, aynı kıyıda peşine düştüğün balıkla arıyorsun. Sahte yem tarafında kaşık, kaşık jig ya da rapala kaydı yok; tek seçenek dipte çalışan iri bir silikon.
Hangi koşullarda?
Koşul aralıkları yalnızca Karadeniz kaydında var; Marmara satırında bu alanlar boş. Karadeniz için dört aralık kayıtlı:
- Su sıcaklığı 7 – 15 °C
- Rüzgâr 5 – 20 km/sa, yönü hafif denizden karaya
- Basınç 1005 – 1018 hPa
- Dalga 0,4 – 1,2 m
Su sıcaklığının üst sınırı 15 °C; kayıt ısınmış bir denizi değil, soğuk suyu işaret ediyor. Verimli ayların kışa yığılması da bununla tutarlı. Kendi kıyının o günkü sayılarına haritadan bakabilirsin.
Yasal boy, miktar ve kapalı dönem
Amatör olta balıkçılığında kalkan için asgari avlanma boyu 45 cm. Günlük alıkonulabilir miktar 1 adet — kiloyla değil, sayıyla sınırlı. Kapalı dönem 15 Nisan – 15 Haziran.
Dayanak: 2024/21 Çizelge 7.
Bu üçünün bir arada olması yaygın değil. Tebliğin denizler bölümünde kapalı dönem tanımlanan on iki kayıttan biri kalkan; santimetre cinsinden boy verilen 59 kayıt içinde 45 cm ve üzerinde olan on tane var, kalkan onlardan da biri. Boyun neden yalnızca bir sayı olmadığını yasal boy nedir yazısında anlattık; bütün türlerin sınırını avlanabilir balık boyları sayfasında topluca görebilirsin.
Deniz, ay, yem ve koşul kayıtlarının tamamı kalkan tür sayfasında tablo hâlinde duruyor.
Boy, miktar ve dönem bilgileri Tarım ve Orman Bakanlığı tebliğinden alınmıştır. Tebliğ değişebilir; kesin bilgi için yürürlükteki metne bakılmalıdır. Ay, yem ve koşul bilgileri kendi tür kataloğumuzdan.
